Sự phát triển mạnh mẽ của trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn và các công nghệ số đang làm thay đổi cách thức tạo ra giá trị trong nền kinh tế. Nhiều chuyên gia cho rằng đây chính là nền tảng hình thành “lực lượng sản xuất mới” – yếu tố được xem là động lực tăng trưởng quan trọng trong kỷ nguyên số.
Tại tọa đàm “Vai trò của lực lượng sản xuất mới trong bối cảnh nền kinh tế số”, các nhà nghiên cứu nhận định khái niệm lực lượng sản xuất ngày nay không còn giới hạn ở lao động, máy móc hay nhà xưởng. Dữ liệu, công nghệ số, AI và nguồn nhân lực chất lượng cao đang trở thành những nguồn lực quyết định năng lực cạnh tranh của quốc gia và doanh nghiệp.

Theo các chuyên gia, trong nền kinh tế số, dữ liệu được ví như “tài nguyên mới”. Doanh nghiệp sở hữu khả năng thu thập, phân tích và khai thác dữ liệu hiệu quả sẽ có lợi thế trong việc tối ưu chi phí, nâng cao năng suất và tạo ra sản phẩm phù hợp với nhu cầu thị trường.
Bên cạnh đó, AI, điện toán đám mây, Internet vạn vật (IoT) hay công nghệ bán dẫn đang góp phần thay đổi mô hình sản xuất truyền thống. Thay vì dựa nhiều vào lao động giá rẻ và khai thác tài nguyên, tăng trưởng ngày càng phụ thuộc vào đổi mới sáng tạo và khả năng ứng dụng công nghệ.
Các chuyên gia đánh giá Việt Nam đang đứng trước cơ hội lớn để bứt phá nhờ quá trình chuyển đổi số quốc gia. Những năm gần đây, nhiều doanh nghiệp trong nước đã bắt đầu ứng dụng AI vào quản trị, sản xuất và chăm sóc khách hàng, từng bước nâng cao hiệu quả hoạt động.

Tuy nhiên, thách thức cũng không nhỏ. Năng lực nghiên cứu và phát triển (R&D) còn hạn chế, tỷ lệ nội địa hóa thấp và sự phụ thuộc vào khu vực đầu tư nước ngoài khiến doanh nghiệp Việt chưa tham gia sâu vào các khâu có giá trị gia tăng cao trong chuỗi cung ứng toàn cầu.
Để phát triển lực lượng sản xuất mới, các chuyên gia cho rằng Việt Nam cần đẩy mạnh đầu tư cho hạ tầng số, xây dựng nguồn nhân lực công nghệ cao và hoàn thiện hệ sinh thái đổi mới sáng tạo. Trong đó, giáo dục, đào tạo kỹ năng số và kết nối giữa trường đại học với doanh nghiệp được xem là những yếu tố then chốt.

Trong bối cảnh cuộc cạnh tranh toàn cầu ngày càng dựa trên tri thức và công nghệ, khả năng làm chủ dữ liệu, AI và các công nghệ lõi sẽ quyết định vị thế của mỗi nền kinh tế. Với Việt Nam, phát triển lực lượng sản xuất mới không chỉ là yêu cầu của quá trình chuyển đổi số mà còn là điều kiện để nâng cao năng lực cạnh tranh và hướng tới tăng trưởng bền vững trong những năm tới.
Huyền






















